Thành Phố Châu Đốc
|
|
|---|---|
| Địa lý | |
| Diện tích | 99.95 Km |
| Dân số | |
| Tổng cộng | 157.297 người |
| Dân tộc | Kinh, Chăm, Hoa, Khmer |
| Hành chính | |
| Quốc gia | |
| Vùng | Đồng bằng sông Cửu Long |
| Tỉnh | An Giang |
| Thành lập | 19/7/2013 |
| Chính quyền | |
| Chủ tịch UBND | Phạm Hồng Vân |
| Chủ tịch HĐND | Cao Xuân Bá |
| Trụ sở UBND | Số 10, đường Lê Lợi, phường Châu Phú B, Thành Phố Châu Đốc, An Giang |
| Phân chia hành chính | 5 phường, 2 xã |
| Số điện thoại | 076.3869031 |
| Số fax | 076.3866211 |
| Web: Cổng thông tin điện tử thành phố Châu Đốc | |
Châu Đốc là một thành phố trực thuộc tỉnh An Giang, Việt Nam. , nằm ở đồng bằng sông Cửu Long, sát biên giới Việt Nam với Campuchia. Châu Đốc là thành phố đầu tiên ở Đồng bằng sông Cửu Long không phải là tỉnh lị.
Vị trí địa lý
Thành phố Châu Đốc nằm trên bờ sông Hậu, cách thành phố Hồ Chí Minh khoảng 245 km về phía tây, nếu chạy xe buýt mất khoảng 6 tiếng.- Phía bắc thành phố giáp huyện An Phú.
- Phía đông giáp huyện Phú Tân và thị xã Tân Châu.
- Phía nam giáp huyện Châu Phú
- Phía tây nam giáp huyện Tịnh Biên và biên giới với Campuchia.
Phát triển đô thị
Ngày 1 tháng 9 năm 2007, thành phố được Bộ xây dựng công nhận là đô thị loại 3 trực thuộc tỉnh An Giang.. Ngày 19/07/2013, thủ tướng Chính Phủ Nguyễn Tấn Dũng ban hành nghị quyết số 86/NQ-CP về việc thành lập phường Vĩnh Ngươn thuộc thị xã Châu Đốc và thành lập thành phố Châu Đốc trực thuộc tỉnh An Giang.. Châu Đốc đang đầu tư xây dựng dự án "Thành phố lễ hội" tại phường Vĩnh Mỹ có tổng diện tích 100 ha đúng quy chuẩn đô thị loại I trong tương lai gần. Hiện tại thành phố đang chỉnh trang bộ mặt đô thị để hướng đến mục tiêu nâng cấp lên đô thị loại II vào năm 2015.Phân chia hành chính
Thành phố Châu Đốc có 7 đơn vị hành chính trực thuộc gồm 5 phường và 2 xã:- Các phường:
- Phường Châu Phú A
- Phường Châu Phú B
- Phường Núi Sam
- Phường Vĩnh Mỹ
- Phường Vĩnh Ngươn
- Các xã:
Lịch sử
Thành phố Châu Đốc hình thành địa giới hành chính vào năm 1757, khi chúa Nguyễn giao cho Nguyễn Cư Trinh vào và thành lập đạo Châu Đốc cùng với đạo Tân Châu và đạo Đông Khẩu (Sa Đéc).Sau khi vua Gia Long lên ngôi, năm 1805 đã đặt lại địa giới hành chính Châu Đốc thuộc huyện Tây Xuyên, trấn Hà Tiên, Châu Đốc lúc này gọi là Châu Đốc Tân Cương. Năm 1808, Châu Đốc thuộc huyện Vĩnh Định, phủ Định Viễn, trấn Vĩnh Thanh, thuộc Gia Định thành. Năm 1815, triều Nguyễn cho xây thành Châu Đốc. Đến 1825, Châu Đốc tách riêng thành Châu Đốc trấn.
Năm 1832, vua Minh Mạng đổi trấn thành tỉnh, phủ Gia Định chia thành Nam Kỳ lục tỉnh: Biên Hòa, Gia Định, Định Tường, Vĩnh Long, Hà Tiên và An Giang. Trấn Châu Đốc đổi thành tỉnh An Giang, tỉnh lỵ đặt tại thành Châu Đốc. Để xứng đáng là tỉnh lỵ, năm 1834 vua Minh Mạng cho triệt phá thành Châu Đốc cũ (1815) xây dựng thành Châu Đốc mới theo hình bát quái.
Năm 1868, sau khi quân Pháp đánh chiếm 3 tỉnh miền Tây, nhà cầm quyền thực dân chia Nam Kỳ thành 24 hạt Tham biện. Trong đó, hạt Châu Đốc trông coi hạt Đông Xuyên (Long Xuyên) và Sa Đéc. Ngày 30 tháng 12 năm 1899, Toàn quyền Đông Dương ra Nghị định đổi hạt Tham biện thành tỉnh; chia An Giang thành 2 tỉnh Châu Đốc và Long Xuyên.
Trong Cách mạng tháng Tám, lực lượng cách mạng khởi nghĩa giành chính quyền ngày 24 tháng 8 năm 1945. Đến 20 tháng 01 năm 1946, quân Pháp chiếm lại Châu Đốc.
Theo sự phân chia của chính quyền Cách mạng, ngày 06 tháng 3 năm 1948, Châu Đốc thuộc huyện Châu Phú A của tỉnh Long Châu Hậu. Đến cuối năm 1950, huyện Châu Phú A thuộc huyện Long Châu Hà. Đến cuối năm 1956, chính quyền Ngô Đình Diệm sát nhập Châu Đốc với Long Xuyên thành tỉnh An Giang, địa bàn Châu Đốc nằm trên xã Châu Phú thuộc tổng Châu Phú, quận Châu Phú tỉnh An Giang. Từ năm 1957, Châu Đốc thuộc huyện Châu Phú, tỉnh An Giang. Năm 1964, sau khi chính quyền Việt Nam Cộng hòa tách tỉnh, Châu Đốc thuộc tổng Châu Phú, quận Châu Phú, tỉnh Châu Đốc cho đến ngày 30 tháng 4 năm 1975. Đến giữa năm 1966, thành lập thị xã ủy Châu Đốc.
Mùa nước năm 1967 thực hiện chỉ đạo của Khu ủy khu 8 và Tỉnh ủy An Giang trong hội nghị mở rộng tại núi Cô Tô, Châu Đốc được chọn làm mặt trận chính của tỉnh trong chiến dịch Xuân 1968. Năm 1971, huyện Châu Phú vẫn thuộc tỉnh An Giang sau khi tách tỉnh Long Châu Hà. Cho đến tháng 5 năm 1974, huyện Châu Phú thuộc tỉnh Long Châu Hà theo Hội nghị thường trực Trung ương Cục cho đến ngày giải phóng. Tháng 2/ 1976, thị xã Châu Đốc thuộc tỉnh An Giang, gồm 2 xã: Châu Phú A và Châu Phú B.
Ngày 27 tháng 01 năm 1977, nhận thêm xã Vĩnh Ngươn của huyện Châu Phú theo Quyết định số 199/TC.UB của UBND tỉnh An Giang.
- Quyết định 181-CP ngày 25 tháng 04 năm 1979 của Hội đồng Chính phủ:
- Chuyển xã Châu Phú A thành phường Châu Phú A.
- Chuyển xã Châu Phú B thành phường Châu Phú B.
- Sáp nhập 1/2 ấp Châu Thới 1 và 1/2 ấp Châu Thới 2 của phường Châu Phú A vào phường Châu Phú B (theo đường rãnh lòng kinh Vĩnh tế, qua lòng kinh cầu số 4 đến giữa lộ núi Sam – Châu Đốc).
- Tách ấp Mỹ Chánh 1, 1/2 ấp Mỹ Hòa (theo kinh đào thẳng ra sông Hậu Giang) của xã Mỹ Đức, huyện Châu Phú, ấp Châu Long 1, ấp Châu Long 6 của phường Châu Phú B lập thành một xã lấy tên là xã Vĩnh Mỹ.
- Quyết định 300-CP ngày 23 tháng 08 năm 1979 của Hội đồng Bộ trưởng, sáp nhập xã Vĩnh Tế của huyện Châu Phú vào Châu Đốc.
- Nghị định 29/2002/NĐ-CP ngày 22 tháng 03 năm 2002 của Chính phủ về việc điều chỉnh địa giới hành chính:
- Thành lập phường Núi Sam trên cơ sở 1.397 ha diện tích tự nhiên và 21.241 nhân khẩu của xã Vĩnh Tế.
- Sau khi thành lập phường Núi Sam, xã Vĩnh Tế còn lại 3.121 ha diện tích tự nhiên và 5.172 nhân khẩu.
- Nghị định 53/2003/NĐ-CP ngày 19 tháng 05 năm 2003 của Chính phủ:
- Thành lập phường Vĩnh Mỹ trên cơ sở 779,6 ha diện tích tự nhiên và 14.870 nhân khẩu của xã Vĩnh Mỹ.
- Đổi tên xã Vĩnh Mỹ thành xã Vĩnh Châu.
- Nghị quyết 86/NQ-CP ngày 19 tháng 7 năm 2013 của Chính phủ về việc thành lập thành phố Châu Đốc.
- Thành lập phường Vĩnh Ngươn trên cơ sở toàn bộ 947,30 ha diện tích tự nhiên và 7.489 nhân khẩu của xã Vĩnh Nguơn.
- Thành lập thành phố Châu Đốc trên cơ sở toàn bộ 10.529,05 ha diện tích tự nhiên, 157.298 nhân khẩu và 7 đơn vị hành chính cấp xã của thị xã Châu Đốc.
Dân cư, tôn giáo
- Dân cư
| Phường/Xã | Năm thành lập | Diện tích (km2) | Dân số ( người ) | Mật độ (người/km2) |
|---|---|---|---|---|
| P. Châu Phú A | 1977 | 5,24 | 28.321 | 5404 |
| P. Châu Phú B | 1977 | 11,56 | 27.333 | 2365 |
| P. Núi Sam | 2002 | 13,97 | 21.241 | 1520 |
| P. Vĩnh Mỹ | 2003 | 7,8 | 14.870 | 1910 |
| P. Vĩnh Ngươn | 2013 | 9,46 | 6.019 | 636 |
| X. Vĩnh Tế | 2002 | 31,21 | 25.452 | 815 |
| X. Vĩnh Châu | 2003 | 21,68 | 3.357 | 155 |
| Toàn TP | 100.92 | 126593 | 1255 |
- Tôn giáo
Giao thông vận tải
Thành phố Châu Đốc có hơn 15 km Quốc lộ 91 chạy ngang. Năm 2011, Bộ trưởng Bộ GTVT ký quyết định cho nâng cấp tỉnh lộ 956 tại An Giang ( nối Châu Đốc - Long Bình ) lên thành quốc lộ 91C . Đây là một thuận lợi để thành phố giao lưu, buôn bán với các địa phương trong tỉnh, trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long và nước bạn Campuchia. Ngoài ra, còn có tuyến đường vành đai chạy qua ngoại ô. Khu vực trung tâm thành phố và khu Thương mại Dịch vụ (phường A, phường B,p hường Núi Sam) có hệ thông giao thông nội ô tương đối hoàn thiện.Thành phố có các tuyến đường nội ô gồm: Lê Lợi, Nguyễn Văn Thoại, Thủ Khoa Nghĩa, Thủ Khoa Huân, Bạch Đằng, Chi Lăng, Trưng Nữ Vương, Phan Văn Vàng, Núi Sam-Châu Đốc, Phan Đình Phùng, Hậu Miếu Bà, Cử Trị, Quang Trung.
- Quy hoạch giao thông
Kinh tế
Kinh tế Châu Đốc tăng trưởng nhanh và mạnh.Năm 2012, tốc độ tăng trưởng GDP của thị xã Châu Đốc đạt 16,10%, thu nhập bình quân đầu người trên 35,36 triệu đồng, tổng vốn đầu tư phát triển gần 2.720 tỷ đồng, lĩnh vực thương mại- dịch vụ- du lịch tiếp tục phát huy thế mạnh, với mức tăng trưởng đạt 18,01% và chiếm 70,47% tỷ trọng cơ cấu kinh tế địa phương[Ngoài ra, thành phố cũng tập trung phát triển công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp trên địa bàn phường Vĩnh Mỹ, Vĩnh Châu,...- Thương mại-dịch vụ
- Công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp
- Nông nghiệp
Du lịch
Các di tích danh thắng của thành phố Châu Đốc gồm:- Chùa Tây An (Tây An cổ tự), nằm tại ngã ba núi Sam (chân núi) thuộc phường Núi Sam, thành phố Châu Đốc, do tổng đốc An Giang-Hà Tiên, Doãn Uẩn đôn đốc xây dựng năm 1847. Chùa có phong cách kiến trúc Hồi giáo Ấn Độ.
- Đình thần Châu Phú
- Lăng mộ Thoại Ngọc Hầu và phu nhân, nằm chùa Tây An khoảng 400m (chân núi Sam), cách miếu bà chúa Xứ khoảng 100m.
- Núi Sam
- Kênh Vĩnh Tế
- Miếu Bà chúa Xứ
- Chùa Phước Điền (chùa Hang)
Văn hóa
Thành phố Châu Đốc là trung tâm văn hóa của tỉnh An Giang cũng như vùng đồng bằng sông Cửu Long.[cần dẫn nguồn] Châu Đốc có khu danh thắng Núi Sam, với nhiều di tích văn hoá được xếp hạng cấp quốc gia, trong đó có miếu Bà Chúa Xứ. Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ được tổ chức hằng năm thu hút đông đảo du khách đến tham quan, cúng bái. Vùng đất giàu truyền thống này từng ghi đậm dấu ấn của các danh tướng Nguyễn Hữu Cảnh, Nguyễn Văn Thoại,... những bậc tiền hiền có công khai phá, mở mang bờ cõi, giữ vững biên cương cho Việt Nam.- Các di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia
Lăng Thoại Ngọc Hầu (quốc lộ 91, phường Núi Sam)
- Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam (quốc lộ 91, phường Núi Sam)
- Chùa Phước Điền (quốc lộ 91, phường Núi Sam)
- Chùa Tây An (quốc lộ 91, phường Núi Sam)
- Đình thần Châu Phú (đường Trần Hưng Đạo, phường Châu Phú A)
Giáo dục
Một số cơ sở giáo dục tại Châu Đốc- Trung cấp kinh tế kỹ thuật Châu Đốc.
- thpt chuyên Thủ Khoa Nghĩa ( đường Nguyễn Đình Chiểu,phường A)
- thpt Võ Thị Sáu (đương Lê Lợi,phường B)
- Trung học phổ thông dân tộc nội trú An Giang.
- Trung học cơ sở Nguyễn Trãi ( đường Nguyễn Trường Tộ,phường B)
- Trung học cơ sở Nguyễn Đình Chiểu ( đường Thủ Khoa Nghĩa,phường A)
- Trung học cơ sở Trương Gia Mô(đường Công binh,phường Núi Sam)
- Trung học cơ sở Thủ Khoa Huân (quốc lộ 91,phường B)
- Trung học cơ sở Vĩnh Tế (quốc lộ 91,xã Vĩnh Tế)
- Trung học cơ sở Vĩnh Mỹ
- Trung học cơ sở Vĩnh Châu
- Quy hoạch phát triển giáo dục
- Xây dựng Trường Cao Đẳng Quốc Tế Châu Đốc tại Vĩnh Mỹ
Y tế
Danh sách các cơ sở y tế ở Châu Đốc- Bệnh viện Đa khoa khu vực tỉnh (500 giường). Địa chỉ: 917 Tôn Đức Thắng, phường Vĩnh Mỹ, thành phố Châu Đốc
- Bệnh viện Đa khoa Nhật Tân (200 giường). Địa chỉ: đường Phạm Ngọc Thạch, phường B
- Bệnh viện thành phố Châu Đốc (150 giường). Địa chỉ: Quốc lộ 91, phường A
- Bệnh viện Bình An (150 giường). Địa chỉ: đường Thủ Khoa Nghĩa, phường A
Dân số
Dân số năm 1999 là 112.155 người.Dân số năm 2013 là 157.297 người.Các dự án phát triển kinh tế - xã hội ở Châu Đốc
- Dự án nâng cấp, mở rộng Tân Lộ Kiều Luơng (trục Châu Đốc - Núi Sam)
- Dự án khu đô thị mới Thành phố lễ hội
- Dự án trung tâm văn hóa - thể thao Châu Đố
- Dự án khu đô thị Ngọc Hầu
- Dự án biệt thự vườn Thoại Ngọc Hầu
- Dự án cầu Châu Đốc (nối Châu Đốc - Tân Châu)